Bugün NBA'de Türk oyuncu görmek kimseyi şaşırtmıyor. 2000'lerin başında ise durum farklıydı. Avrupa'dan gelen uzunlar hâlâ "yumuşak" diye küçümseniyor, Türk basketbolcular ligde tek tük görünüyordu. Mehmet Okur bu algıyı değiştiren isimlerden biri oldu: NBA şampiyonluğu kazanan ilk Türk oyuncu, ardından da All-Star seçilen ilk Türk.
İkinci turdan gelen pivot
Okur 1979'da Yalova'da doğdu ve profesyonel kariyerinin önemli bir bölümünü Türkiye'de geçirdi. 2001 NBA draft'ında Detroit Pistons onu ikinci turda, 38. sıradan seçti. Okur bir sezon daha Avrupa'da kaldı, 2002'de Detroit'e geldi.
Onu diğer uzunlardan ayıran özellik şuttu. 2,11 boyunda bir pivot olarak dış atışa çok rahat çıkabiliyordu. O yıllarda bu, rakip savunmalar için alışılmadık bir sorundu: Okur'u savunan uzun, potanın altından uzaklaşmak zorunda kalıyor ve boyalı alan takım arkadaşlarına açılıyordu.
2004: Pistons'la şampiyonluk
2003–04 sezonunda Detroit, yıldızlardan çok takım oyunuyla öne çıkan bir kadro kurmuştu. Chauncey Billups, Richard Hamilton, Tayshaun Prince, Ben Wallace ve sezon ortasında gelen Rasheed Wallace'ın oluşturduğu ilk beş sert savunmasıyla tanınıyordu. Okur bu kadroda yedek uzun olarak önemli dakikalar aldı.
O yılki NBA Finali'nde Pistons'ın rakibi, Shaquille O'Neal, Kobe Bryant, Karl Malone ve Gary Payton'lı Los Angeles Lakers'tı. Neredeyse herkes Lakers'ın kazanacağını düşünüyordu. Detroit seriyi 4–1 kazanarak NBA tarihinin en büyük sürprizlerinden birine imza attı. Mehmet Okur da böylece NBA şampiyonluk yüzüğü takan ilk Türk oldu.
Utah'ta yeni rol
Şampiyonluğun ardından Okur 2004 yazında Utah Jazz'a transfer oldu. Detroit'teki yedek rolünün aksine Utah'ta takımın temel oyuncularından biri hâline geldi. Koç Jerry Sloan'ın disiplinli hücum sisteminde, oyun kurucu Deron Williams ve forvet Carlos Boozer ile birlikte takımın omurgasını oluşturdu.
Şutörlüğü Utah'ta daha da belirgin oldu. Maçın son anlarında üçlük atmaktan çekinmemesi ona "the Money Man" ve "Memo is Money" gibi lakaplar kazandırdı. Rakipler bir uzunun kritik anlarda bu kadar rahat üçlük denemesine alışkın değildi.
2007: İlk Türk All-Star
2006–07 sezonu Okur'un kariyerinin zirvesiydi. Şubat 2007'de Batı Konferansı All-Star kadrosuna seçildi ve All-Star maçında forma giyen ilk Türk oyuncu oldu. Aynı sezon Utah, Batı Konferansı finaline kadar yükseldi; orada San Antonio Spurs’e 4–1 elendi.
Bu başarı, Türkiye'de NBA'e olan ilginin artmasında da önemli bir rol oynadı. Gece yarısı Jazz maçlarını izleyen taraftarlar, bir Türk oyuncunun ligin en iyileri arasında gösterildiğini ilk kez görüyordu.
Sakatlık ve veda
Okur'un Utah yılları istikrarlı geçti, ancak 2010 play-off'larının ilk maçında Denver Nuggets karşısında Aşil tendonunu kopardı. Bu, otuzlu yaşlarındaki bir uzun için çok ağır bir sakatlıktı. Sonraki sezon Utah'ta az süre alabildi, 2011'de New Jersey Nets'e takas edildi. Bel ve sakatlık sorunları yüzünden kısa süre sonra aktif basketbolu bıraktı.
Mirası
Mehmet Okur'un NBA kariyerinin anlamı istatistiklerinden büyüktür. İkinci turdan seçilen ve kimsenin çok bir şey beklemediği bir oyuncu olarak geldi. Bir şampiyonluk kazandı, ardından All-Star oldu. Şut atabilen modern uzun oyuncu tipinin NBA'deki ilk örneklerinden biriydi. Bu, bugün liglerin her yerinde gördüğümüz bir özellik.
Hidayet Türkoğlu'nun Orlando yıllarıyla birlikte Okur'un kariyeri, Türk oyuncuların NBA'de yalnızca forma giymekle kalmayıp önemli roller üstlenebileceğini gösterdi. Bugün Alperen Şengün gibi yeni nesil oyuncuların açtığı yolun ilk taşları o yıllarda döşendi.
